På Vestlandet er det ikkje sprengkulda som utfordrar varmepumpa, men fukta: avriming startar ved 2–5 plussgrader, og ved kysten ligg temperaturen der store delar av vinteren. Vel ein nordisk modell med varmekabel i botnpanna, sjå på effekten ved −15 °C om du bur inne i fjordane, og plasser utedelen på le-sida med god drenering. Då held pumpa i 12–15 år òg i Florø.
Kva skjer når utedelen isar?
Utedelen hentar varme frå lufta og blir kaldare enn lufta rundt. Er lufta fuktig og mellom 2 og 5 grader, frys fukta på lamellane. Pumpa snur då syklusen nokre minutt for å smelte isen – det er avriming, og det er normalt. Det du ser er damp frå utedelen og vatn som renn ut. Ein nordisk modell har varmekabel i botnpanna, så smeltevatnet ikkje frys fast, og kraftigare avriming (NOVAP). Utan det kan pumpa ise seg fast og effekten fell.
Kysten eller fjorden – to ulike klima
| Stad | Energigradtal (MET, normal 1991–2020) | Klimafaktor mot Oslo | Det som betyr mest |
|---|---|---|---|
| Florø | 3 273 | 0,89 | fukt, salt luft, mange avrimingar |
| Førde | 3 879 | 1,06 | effekt ved −15 °C |
| Sogndal sentrum (estimat) | ≈ 3 900 | ≈ 1,05 | effekt ved −15 til −25 °C |
| Fjærland | 4 247 | 1,16 | driftsgrense −30 °C |
| Stryn | 4 101 | 1,12 | effekt ved −15 °C, avriming |
Ved kysten sjeldan under −10 °C: der er det driftsstabilitet i fukt som tel. Inne i Sogn og Sunnfjord skal du sjå på kilowatt ved −15 °C i produktdatabladet – EU sitt «kaldt klima» dimensjonerer ved −22 °C, så det talet er det rette samanlikningspunktet.
Kva gjer salt luft?
Salt tærer på lamellar, skruar og kabinett. Vi plasserer utedelen på den sida av huset som vender bort frå havet, helst under takutstikk, og vel modellar med korrosjonsbehandla varmevekslar der importøren tilbyr det. Spyl utedelen forsiktig med ferskvatn ein gong om året, og bestill service annakvart år – i Florø og Kinn er det ekstra viktig.
Kvar skal utedelen stå?
- Fritt på vegg eller bakkestativ, minst 30–40 cm over bakken så snø og smeltevatn ikkje blir liggjande.
- Med drenering: smeltevatn frå avriminga kan bli 10–20 liter på ein fuktig vinterdag.
- Ikkje under takdrypp eller der snø rasar frå taket.
- Med tanke på naboen: grensa som blir lagd til grunn i nabosaker er 35 dB ved nabogrensa om natta (NS 8175 klasse C). Utedelane vi sel ligg på 47–62 dB lydeffekt, som blir rundt 35 dB fem meter unna.
Og innedelen?
Høgt på ein yttervegg i rommet du er mest i, med fri luftstraum ut i huset, ikkje rett mot sofa eller seng. Sjå kvar innedelen skal plasserast.
Modellar bygde for dette
Toshiba Polar NXT 35 (nordisk utedel med varmekabel og tørkefilter, kraftig avriming, −30 °C, 47 dB ute) og Daikin Synergi 40 (Nepura-modell testa 12 månader i Noreg, optimalisert avriming, 5,4 kW ved −15 °C). Toshiba Kontur og Ask har i tillegg SCOP 4,6 for kaldt klima.
